ఆదివారం – అక్టోబర్ 11 – ఆశ్వయుజ శుద్ధ పాడ్యమి
అలంకార స్వరూపం
తొమ్మిదేళ్ల బాలికా రూపం; ఒక చేత అక్షమాల, మరో చేత పుస్తకం; వరద–అభయ ముద్రలతో కరుణ కురిపించే చిన్నారి తల్లి.
భక్తి కావ్య వర్ణన
నవరాత్రి తొలి వేకువలో బాలభానుని కిరణంలా ఉదయించే లలితాంబ ముద్దుల చిన్నారి రూపమే బాలా త్రిపుర సుందరి. లేత చిరునవ్వులో కోటి చంద్రికల కాంతి, చిట్టి కన్నులలో కరుణా సముద్రం. అమాయకత్వమే ఆమె ఆభరణం, పవిత్రతే ఆమె పట్టుచీర. ఆ పసిపాప చూపు తాకిన మనసు పసిపిల్లవాడిలా నిర్మలమై, కొత్త ఆశలతో చిగురిస్తుంది. శ్రీవిద్యా ఉపాసనకు తొలి మెట్టు బాలా మంత్రమే కనుక, ప్రతి శుభారంభానికి ఈ తల్లి ఆశీస్సే తొలి దీపం.
ధ్యానం శ్లోకం –
ఐంకారాసనగర్భితానలశిఖాం సౌః క్లీం కలా బిభ్రతీం సౌవర్ణాంబరధారిణీం వరసుధాధౌతాంగరంగోజ్జ్వలామ్ |
వందే పుస్తకపాశసాంకుశజపస్రగ్భాసురోద్యత్కరాం తాం బాలాం త్రిపురాం పరాత్పరకలాం షట్చక్రసంచారిణీమ్ ||
శ్రీ బాల త్రిపుర సుందరీ దేవి అష్టోత్తరశతనామావళి
ఆరాధన ఫలం: నిర్మల హృదయం, విద్యాబుద్ధులు, నూతన ఆరంభాలకు శుభాశీస్సు.
ప్రతి రోజు అమ్మవారు ఒక్కో రూపంలో భక్తులకు దర్శనమిస్తారు. ఇంద్రకీలాద్రిపై కొలువైన శ్రీ కనకదుర్గమ్మ (విజయవాడ), శృంగేరి శ్రీ శారదాంబ అలంకారాల వివరాలు ఈ క్రింది పట్టికలో ఉన్నాయి; ప్రతి అలంకారానికి విశేష వర్ణన తరువాతి పేజీల్లో ఇవ్వబడింది.
శరదృతువు తెల్లని మేఘాల ఛాయలో, ఆశ్వయుజ మాసపు పవిత్ర వేకువలో, భక్తి ఒక జ్యోతిలా వెలిగే పర్వం – దసరా. చీకటిపై వెలుగు, అధర్మంపై ధర్మం, అహంకారంపై వినయం సాధించిన విజయానికి ఇది శాశ్వత సంకేతం. తొమ్మిది రాత్రులు శక్తిస్వరూపిణి జగజ్జననిని వివిధ రూపాలలో కొలిచి, పదవ రోజున విజయదశమిగా విజయోత్సవం జరుపుకునే ఈ సంప్రదాయం, తరతరాలుగా తెలుగు నేల హృదయంలో ప్రవహిస్తున్న భక్తి నది.
భారతీయ సంస్కృతిలో అత్యంత భక్తిభావంతో, ఘనంగా చేసుకునే వేడుకల్లో వినాయక చవితి ప్రముఖమైనది. భాద్రపద మాసం, శుద్ధ చవితి తిథి నాడు గజాననుడైన గణేశుని ఆవిర్భావ దినోత్సవంగా ఈ పర్వదినాన్ని యావత్ భారతదేశంలో, ప్రత్యేకించి తెలుగు రాష్ట్రాలైన ఆంధ్రప్రదేశ్, తెలంగాణలలో మరియు మహారాష్ట్రలో అత్యంత వైభవోపేతంగా జరుపుకుంటారు. ఈ ఉత్సవాన్నే గణేశ చతుర్థిగా కూడా వ్యవహరిస్తారు.
పురాణాల ప్రకారం, పార్వతీదేవి స్నానానికి వెళ్ళే ముందు తన శరీరానికి పట్టిన నలుగు పిండితో ఒక బాలుడి రూపాన్ని తయారు చేసి, అతనికి ప్రాణం పోసి, తన స్నానగృహానికి కాపలాగా నియమించింది. ఎవరినీ లోపలికి రానివ్వవద్దని ఆజ్ఞాపించింది. అదే సమయంలో శివుడు అక్కడికి వచ్చి లోపలికి వెళ్ళబోగా, ఆ బాలుడు అడ్డుకున్నాడు. కోపోద్రిక్తుడైన శివుడు తన త్రిశూలంతో బాలుడి తలను ఖండించాడు. పార్వతీదేవి దుఃఖానికి అంతులేకుండా పోయింది. ఆమెను ఓదార్చడానికి శివుడు తన గణాలను పంపి, ఉత్తర దిక్కుగా తలపెట్టుకుని పడుకున్న మొదటి ప్రాణి తలను తీసుకురమ్మని ఆదేశించాడు. వారికి ఒక ఏనుగు కనిపించడంతో దాని తలను తీసుకువచ్చి బాలుడికి అమర్చారు. ఆ విధంగా బాలుడు గజాననుడిగా, గణపతిగా పునర్జన్మ పొందాడు. శివ-పార్వతులు అతనికి విఘ్నేశ్వరుడు అనే బిరుదునిచ్చి, ఏ శుభకార్యమైనా ముందుగా అతనిని పూజించాలని వరమిచ్చారు. అందుకే ప్రతి పూజలోనూ మొదట గణపతిని స్మరించే సంప్రదాయం ఏర్పడింది.
మరో కథనం ప్రకారం, గణేశుడు చంద్రుడిని చూసి నవ్వాడని శపించిన కారణంగా, చవితి రోజున చంద్రుడిని చూడకూడదని నమ్మకం ఉంది. చంద్రదర్శనం వల్ల అపనిందలు, తప్పుడు ఆరోపణలు ఎదురవుతాయని పురాణాలు చెబుతున్నాయి.
పరిచయం
పరిచయం
మహాశివరాత్రి యొక్క ప్రాముఖ్యత ఆధ్యాత్మిక విజ్ఞానంలో లోతుగా పాతుకుపోయింది. యోగ సంప్రదాయాల ప్రకారం, ఈ రాత్రి గ్రహ స్థానాలు మానవ శరీరంలో శక్తి యొక్క సహజ ఊర్ధ్వ చలనాన్ని సృష్టిస్తాయి. ఇది మహాశివరాత్రిని ధ్యానం, మంత్ర జపం, ఉపవాసం మరియు ఆధ్యాత్మిక శిక్షణ కోసం అసాధారణంగా శక్తివంతమైన సమయంగా చేస్తుంది. రాత్రి సాధన చేయడం వల్ల సాధకులకు తమ ఆధ్యాత్మిక ప్రయాణంలో వేగవంతమైన పురోగతి లభిస్తుంది.
రుద్రాక్ష మహాశివరాత్రి ఆరాధనలో ప్రత్యేక స్థానాన్ని కలిగి ఉంది. సాంప్రదాయకంగా శివునితో సంబంధం కలిగి ఉన్న రుద్రాక్ష శక్తిని స్థిరీకరించడానికి, ధ్యానాన్ని మెరుగుపరచడానికి మరియు ధరించేవారిని రక్షించడానికి నమ్ముతారు. రుద్రాక్ష మాల శివుని కన్నీటి బిందువుల నుండి ఉద్భవించిందని పురాణాలు చెబుతాయి, అందువల్ల ఇది అత్యంత పవిత్రమైనదిగా పరిగణించబడుతుంది.